ایمپلنت دندان یکی از پیشرفتهترین و مؤثرترین روشهای جایگزینی دندانهای از دسترفته است و بسیاری از بیماران به دنبال این درمان هستند تا لبخند طبیعی، عملکرد جویدن مناسب و اعتماد به نفس خود را بازگردانند. با این حال، برخلاف تصور عمومی، ایمپلنت برای همه افراد مناسب نیست. شرایط خاصی وجود دارد که ممکن است فرد را از انجام این درمان باز دارد یا حداقل انجام آن را به تأخیر بیندازد. این مقاله وب سایت دکتر اختری بهصورت کامل و دقیق بررسی میکند که چه کسانی نمیتوانند ایمپلنت بگذارند، چرا این محدودیتها وجود دارد، و در چه شرایطی ممکن است با درمانهای تکمیلی بتوان این افراد را نیز برای کاشت ایمپلنت آماده کرد.
ایمپلنت دندان چیست و چرا همه نمیتوانند آن را انجام دهند؟
ایمپلنت دندان پایهای فلزی (معمولاً از جنس تیتانیوم) است که درون استخوان فک قرار میگیرد و نقش ریشه دندان از دسترفته را ایفا میکند. پس از مدتی، استخوان فک با ایمپلنت جوش میخورد و یک پایه محکم برای قرارگیری روکش یا دندان مصنوعی فراهم میشود. اگرچه این روش درصد موفقیت بالایی دارد، اما انجام آن نیازمند شرایط خاصی در بدن و دهان بیمار است. نبود این شرایط میتواند موفقیت درمان را به خطر بیندازد یا حتی باعث شکست کامل آن شود.
ایمپلنت نوعی درمان جراحی است و به همین دلیل، هرگونه عامل تهدیدکننده برای روند ترمیم، جوش خوردن استخوان یا سلامت عمومی بدن، میتواند انجام این درمان را غیرممکن یا پرخطر کند.
ایمپلنت دندان در افراد مبتلا به بیماریهای زمینهای کنترلنشده
یکی از مهمترین عواملی که میتواند مانع انجام ایمپلنت شود، وجود بیماریهای مزمن است، بهویژه اگر کنترل نشده باشند.
1. دیابت کنترلنشده
بیمارانی که دیابت پیشرفته و کنترلنشده دارند، با مشکل در ترمیم زخمها، افزایش احتمال عفونت و اختلال در فرایند اوسئواینتگریشن (جوش خوردن استخوان به ایمپلنت) مواجه میشوند. اگر قند خون بیمار دائماً بالا باشد، بدن توانایی طبیعی خود در ترمیم و مقابله با باکتریها را از دست میدهد. در نتیجه، احتمال شکست ایمپلنت بالا میرود. البته اگر دیابت کنترل شود و هموگلوبین A1C در محدوده مطلوب باشد، دندانپزشک ممکن است اجازه انجام درمان را صادر کند.
2. بیماریهای خودایمنی
بیماریهایی مانند لوپوس، روماتیسم مفصلی یا اسکلرودرما که سیستم ایمنی بدن را درگیر میکنند، میتوانند ترمیم زخم را مختل کنند یا واکنش ایمنی بدن به ایمپلنت را افزایش دهند. برخی از این بیماران داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی مصرف میکنند که خطر عفونت را بیشتر میکند.
3. سرطان و شیمیدرمانی
بیمارانی که تحت درمانهای شیمیدرمانی یا پرتودرمانی بهویژه در ناحیه سر و گردن هستند، معمولاً گزینه مناسبی برای ایمپلنت نیستند. این درمانها میتوانند قدرت ترمیم استخوان را کاهش داده و باعث نکروز استخوان فک شوند. اگرچه در برخی موارد، پس از گذشت مدتزمان مشخصی از پایان درمان سرطان و با تأیید پزشک متخصص، ایمپلنت قابل انجام میشود.
3. افرادی با استخوان فک ناکافی یا تحلیلرفته
ایمپلنت باید درون استخوان فک قرار بگیرد و برای پایداری آن، وجود استخوان با حجم و تراکم کافی ضروری است. افرادی که به دلایل مختلف مانند از دست دادن طولانیمدت دندان، عفونت، استفاده از دندان مصنوعی یا بیماریهای لثه دچار تحلیل استخوان شدهاند، ممکن است شرایط کافی برای ایمپلنت نداشته باشند.
در این موارد، قبل از انجام ایمپلنت، پیوند استخوان یا روشهایی مانند سینوس لیفت باید انجام شود. اما اگر تحلیل استخوان شدید و وسیع باشد و امکان بازسازی نیز وجود نداشته باشد، ممکن است گزینه ایمپلنت بهطور کلی حذف شود.
4. بیماران با بیماریهای فعال لثه (پریودنتیت)
بیماریهای لثه باعث تخریب استخوان اطراف دندان و تضعیف ساختار نگهدارنده میشوند. اگر بیماری لثه درمان نشده باشد، احتمال عفونت اطراف ایمپلنت و در نهایت شکست آن بسیار زیاد است. بنابراین، بیمارانی که دچار پریودنتیت فعال هستند، ابتدا باید بیماری لثه خود را درمان کنند و سپس در صورت ایجاد شرایط مناسب، ایمپلنت انجام دهند.
5. افراد سیگاری و مصرفکنندگان مواد مخدر
مصرف دخانیات بهطور مستقیم بر روند ترمیم بافتها تأثیر منفی دارد. سیگار باعث کاهش اکسیژنرسانی به بافتها شده و عملکرد سلولهای ترمیمکننده را مختل میکند. همچنین خطر عفونت و شکست ایمپلنت در افراد سیگاری بسیار بالاتر از افراد غیرسیگاری است.
از سوی دیگر، مصرف مواد مخدر و الکل نیز اثر منفی مشابهی دارد. علاوه بر این، رعایت بهداشت دهان در مصرفکنندگان این مواد معمولاً ضعیف است که خطر عوارض را دوچندان میکند. دندانپزشکان معمولاً توصیه میکنند که حداقل چند هفته پیش و پس از کاشت ایمپلنت، مصرف سیگار یا مواد مخدر کاملاً متوقف شود.
6. بیماران مبتلا به پوکی استخوان شدید
در بیماران مبتلا به پوکی استخوان، استخوان فک تراکم لازم برای نگهداری ایمپلنت را ندارد. همچنین مصرف داروهای خاصی مانند بایسفسفوناتها میتواند باعث اختلال در ترمیم استخوان و ایجاد نکروز شود. اگر بیمار سابقه مصرف طولانیمدت این داروها را داشته باشد، باید با دندانپزشک و پزشک معالج مشورت کند تا خطرات احتمالی بهدقت بررسی شود.
7. افرادی که بهداشت دهان ضعیفی دارند
کاشت ایمپلنت صرفاً یک عمل جراحی نیست؛ بلکه نیازمند مراقبتهای دقیق و بلندمدت است. بیمارانی که بهداشت دهان را رعایت نمیکنند، در معرض خطر بالای عفونت، التهاب لثه، و پریایمپلنتیت (التهاب اطراف ایمپلنت) قرار دارند. اگر این مشکلات ادامه یابد، ایمپلنت بهمرور زمان لق شده و از بین میرود.
بنابراین، بیمار باید قبل از انجام ایمپلنت تعهد دهد که بهداشت دهان را بهصورت دقیق رعایت خواهد کرد. اگر فردی به دلایلی مانند ناتوانی جسمی یا ذهنی قادر به رعایت این موارد نباشد، ممکن است دندانپزشک توصیه به درمان جایگزین مانند دندان مصنوعی دهد.
8. نوجوانان و افراد در حال رشد
ایمپلنت باید در استخوانی قرار گیرد که رشد آن کامل شده باشد. در افراد جوان که هنوز رشد فک ادامه دارد، کاشت ایمپلنت میتواند باعث مشکلاتی مانند جابهجایی دندانها، انحراف ایمپلنت یا ایجاد ناهماهنگی در فک شود. معمولاً برای دختران تا حدود ۱۶–۱۷ سالگی و برای پسران تا حدود ۱۸–۱۹ سالگی صبر میشود تا رشد کامل شود. پیش از این سن، درمانهای موقتی توصیه میشوند.
9. خانمهای باردار
اگرچه هیچ شواهد قطعی مبنی بر خطرناک بودن ایمپلنت در دوران بارداری وجود ندارد، اما به دلیل تغییرات هورمونی، افزایش خطر عفونت، و همچنین پرهیز از قرار گرفتن در معرض اشعههای رادیوگرافی، توصیه میشود که کاشت ایمپلنت به بعد از دوران بارداری موکول شود. همچنین مصرف داروهای ضد درد یا آنتیبیوتیک نیز ممکن است در دوران بارداری محدودیتهایی داشته باشد.
10. بیماران با ترس یا اضطراب شدید از دندانپزشکی
برخی افراد به دلیل تجارب ناخوشایند گذشته یا شرایط روانی خاص، دچار ترس شدید از دندانپزشکی هستند. این افراد حتی ممکن است در جلسات مشاوره یا مراحل اولیه درمان دچار حملات اضطرابی شوند. اگر نتوان این ترس را با روشهایی مانند آرامبخشی یا بیحسی کنترل کرد، ممکن است دندانپزشک تصمیم بگیرد که روش درمانی سادهتر یا بدون جراحی برای بیمار انتخاب شود.
11. افرادی که به فلز تیتانیوم حساسیت دارند
اگرچه حساسیت به تیتانیوم بسیار نادر است، اما در برخی موارد خاص گزارشهایی از واکنشهای آلرژیک دیده شده است. بیماران با سابقه آلرژیهای شدید باید پیش از انجام ایمپلنت تستهای لازم را انجام دهند. در صورت تأیید حساسیت، میتوان از ایمپلنتهای سرامیکی زیرکونیا به عنوان جایگزین استفاده کرد.
نتیجهگیری
ایمپلنت دندان یکی از بهترین روشهای جایگزینی دندان از دسترفته است، اما مانند هر درمان دیگر، برای همه افراد مناسب نیست. شرایط پزشکی، ساختار استخوان، بهداشت دهان و سبک زندگی بیمار همگی بر موفقیت یا عدم موفقیت این درمان تأثیر دارند.
دندانپزشک متخصص با بررسی دقیق پرونده سلامت، عکسهای رادیولوژی و آزمایشهای لازم، تصمیم میگیرد که آیا بیمار کاندید مناسبی برای ایمپلنت است یا خیر. در برخی موارد، با انجام درمانهای مکمل مانند پیوند استخوان، درمان بیماری لثه یا کنترل بیماریهای زمینهای میتوان شرایط را برای کاشت ایمپلنت فراهم کرد.
در نهایت، مشورت دقیق با متخصص ایمپلنت و رعایت کامل توصیههای او، کلید موفقیت بلندمدت این درمان مؤثر است.
Originally posted 2025-09-18 20:15:40.
